Dialoog als oefening in samenzijn - Bureau Eij

by Bureau Eij
8 maanden ago
411 Views

Waarom toch al dat gepraat over een Dialoog? wat bedoelen we dan? Waar hebben we het over? Het oefenen van het denken over een Groter Geheel:

Dialoog; de tweespraak tussen 2 mensen.

Die simpele definitie lijkt niet meer te voldoen. De term dialoog vinden we op het moment overal terug. Nu staat het voor een cultuur waarin ieder mens een stem krijgt en waar naar elkaar geluisterd wordt. Het wordt vaak tegenover het begrip Discussie gezet. Discussie wordt gebruikt als voorbeeld van wat we NIET moeten doen: Niet willen winnen, niet elkaar vliegen afvangen, niet alleen maar je eigen argumenten zo sterk mogelijk naar voren willen brengen. Dit in tegenstelling tot de Dialoog, die staat voor het gezamenlijke gesprek: waarin we naar elkaar luisteren. Maar waarin we ook veel niet mogen; vooral niet oordelen. Waarin we proberen elkaar te begrijpen en stilte een belangrijk onderdeel is. Dit zijn ontzettend belangrijke factoren in een wereld waarin we vooral harder lijken te zijn gaan roepen en minder lijken te zijn gaan luisteren. Waarin het idee van de gemeenschap niet vanzelfsprekend is, en het geloof in het individu heel groot. Maar wordt de dialoog ondertussen niet iets te vaak uit de kast gehaald als het middel tegen alles?

Een heilig geloof.

In navolging van Evelien Tonkens die waarschuwt voor een heilig geloof in de kracht van participatie, waarschuw ik voor het heilige geloof in de dialoog als wondermiddel. Evelien Tonkens schrijft ” we voeren bijna alleen nog een normatief gesprek over participatie” waarin we vooral bewijs zoeken voor het uitgangspunt dat het goed is om de participeren. Dit herken ik ook bij de inzet van de dialoog: Er wordt vooral vanuit gegaan dat dialoog ‘ goed’ is en dat we het zo veel mogelijk moeten doen. Maar vergeten na te denken over het waartoe van dialoog. De kwaliteit en het effect van een dialoog in de samenleving staat of valt bij de vaardigheid van de deelnemers om werkelijk op zoek te gaan naar een manier om een algemeen belang te dienen, een Groter Geheel. Dat wat goed is voor ons allemaal. een dialoog is geen oefening in het zo helder mogelijk verwoorden van je eigen wensen of belangen. Het is een oefening in het onderzoeken van ons aller belang. en wat we daarvoor moeten doen en laten.

Maar wat is het doel?

In het boek “Publieke bezinning” van Erik Boers et all. wordt een sterke nuance aangebracht bij het effect van dialoog. Zij onderscheiden een aantal doelen, die allemaal hun eigen vaardigheid vragen. Het begint met ontmoeten, elkaar tegenkomen, in rust en vanuit wederzijdse nieuwsgierigheid. Maar daar ga je al…..want hoe nieuwsgierig ben ik zelf eigenlijk naar al die mensen die ik ontmoet? Een 2e doel is bezinning, samen de tijd nemen om na te denken en te ontdekken waar we staan. Dit vraagt om de vaardigheid je in te kunnen leven in elkaar. Het spreken alleen is niet genoeg voor het creëren van een Groter Geheel. Inspraak werkt vaak niet mede omdat iedere inspreker daar zit voor het eigen verhaal of probleem. Een gesprek tussen diverse belanghebbenden kan vaak leiden tot een beter begrip van elkaars situatie. Dat begrip kan een hogere tolerantie voor elkaars handelen opleveren. Maar een bewust oefenen van het zoeken naar de compromis die recht doet aan ieders belang, en waarin iedereen ook iets offert van het eigen belang, is nog een grote stap verder. Als dialoog voering daar niet een oefening in is, zal de heilzame groepswerking ook beperkt blijven tot het betere begrip voor elkaar. Maar nog niet tot een gevoel van gezamenlijke verantwoordelijkheid.

Daarom is het zo belangrijk dat we dialoog voering oefenen. Dat we elkaar uitdagen elkaar te ontmoeten, samen te bezinnen en na te denken, en samen zorg te dragen voor de Dialoog als vorm. in het regelmatig terugkerende oefenen met een dialoog, kan iedere deelnemer leren zich uit te spreken, te luisteren, zich in te leven, een verschil van inzicht te hebben, etc etc ten dienste van het gesprek zelf. pas dan kan een dialoog ook daadwerkelijk tot gemeenschapszin leiden. omdat iedereen voelt dat je samen zorg draagt dat groter is dan jouw eigen aandeel: de Dialoog op zich.

Tags: , , ,